در گامهای پیشین چهار چهره برجسته نیمه نخست قرن بیستم را به تشریح شناختیم ؛ در كنار این بزرگان ، نظریه‌پردازان دیگری نیز بوده‌اند كه مطالعات و تحقیقات آنان تاثیرات بسزایی در پیشرفت دانش صنعتی داشته‌ است :

جیمز گان ، در سال 1901 برای نخستین بار واژه مهندسی صنایع را در مجله مهندسی به كار برد .

در سال 1908 ، هوگو دریمر نخستین برنامه آموزشی مهندسی صنایع را در دانشگاه پنسیلوانیا ارائه نمود و خود او نخستین نوشته در حوزه مهندسی صنایع به معنای نوین آن را با عنوان « كارخانه ، سازمان و سازمان‌دهی » در سال 1910 به رشته تحریر درآورد .

كی ایرلانج ، در دهه 1910 تئوری خط نوبت را بیان نمود و لزوم كاربری مدیریت علمی را در امور اداری و دفتری مورد تاكید قرار‌ داد .

والتر اسكات ،‌ در مباحث خود اهمیت كاربرد دانش روانشناسی را در تبلیغات و مدیریت پرسنلی مورد تایید قرار ‌داد .

اچ‌‌.اف‌.‌دوج ، رونالد فیشر ، دبلیو‌.آ‌‌.‌استوارت ، اچ‌.‌جی‌.‌رومیك ، كه مباحث خود را در باب كاربرد و استنباط آماری ، تئوری احتمالات در بازرسیهای نمونه‌ای ، تئوریها و متدهای مدرن آماری ، طرحهای تجربی و تئوری نمونه‌گیری ، در مطالعاتی مشابه ،‌ بیان نموده‌اند .

تی‌.سی‌.فربتی ، در ارتباط با تئوری صف نظریات خویش را در دهه 1920 میلادی بیان نمود .

چستر برنارد ، كتابهای معروف خود را به نام وظایف مدیران بلند‌پایه در سال 1938 و سازمان مدیریت در سال 1948 ، در باب تئوری سازمان ، جامعه شناسی مدیریت و لزوم ارتباطات و نیز مسائل رهبری سازمان به رشته تحریر درآورده‌ است .

والتر استوارت در كتاب كنترل كیفیت اقتصادی در سال 1930 ، تئوری آمار استنباطی و احتمالات در كارخانجات بل را در مسائل اقتصادی به كار گرفت و نمودارهای آماری به وجود ‌آورد .

نوربرت وینر در باب استعمال تجزیه و تحلیل سیستمها و سیستم اطلاعات و سایبرنتیكس ، نظریات خود را در دهه 1940 ارائه نمود .

در تحقیقاتمان به نیمه قرن بیستم رسیده‌ایم و اینك شناختی مفید و جامع از اغلب آنانی كه تلاشهایشان در تكامل مهندسی صنایع تا مرز كنونی آن نقش داشته ، حاصل نموده‌ایم . اما در اینجا این پرسش به ذهن متبادر می شود كه نخستین دانشكده برای تربیت مهندسین صنایع در چه سالی و در كجا تاسیس گردید . در گام آتی این سوال را به پاسخ خواهیم نشست ...

با توسعه كاربرد مدیریت علمی در نتیجه تلاش افرادی چون تیلور و گانت ، با آغاز قرن بیستم تحولی در كارخانه‌ها به وجود آمد و كارایی و بهره‌وری آنها به چندین برابر افزایش یافت ؛ اما هنوز هم هیچ دانشكده‌ای تحت نام دانشكده مهندسی صنایع وجود نداشت تا آنكه در دهه 1920 چندین دانشگاه در آمریكا رشته مهندسی صنایع را دایر نمودند و اولین درجه دكترای مهندسی صنایع در سال 1933 به آقای بارنس در دانشگاه كرنل اعطا شد ؛ پایان‌نامه دكترای او نیز در زمینه مطالعات حركت بود .

با تاسیس انجمن مهندسی صنایع آمریكا در سال 1948 و همزمان با تشكیل انجمن كنترل كیفیت آمریكا ، پیشرفت چشمگیری در مهندسی صنایع به وجود آمد ؛ زین‌پس بود كه مطالعات و تحقیقات در باب مفاهیم تخصصی مهندسی صنایع شكل جدی‌تری به خود گرفت و این سرآغاز راهی بود كه همچنان ادامه دارد و تا بی نهایتِ دانش نیز ادامه خواهد داشت .

و اما در ایران و برای نخستین‌بار دانشكده مهندسی صنایع در دانشگاه صنعتی شریف در سال 1347 راه اندازی گردید .

با تمام آنچه گفته شد به این نتیجه نرسیده‌اید كه مهندسی صنایع رشته‌ای نوپاست ؟! این بی‌شك ما را به گستره وسیع فعالیتهای ممكن رهنمون می‌سازد و بر ماست كه بر تلاش خود در پیمودن این راه بیافزاییم .

در گام آتی و در ادامه سیر تاریخی شكل گیری مهندسی صنایع در قالب كنونی آن ، تاثیرات چشمگیر جنگ جهانی دوم را بر پیشرفت مهندسی صنایع مورد بررسی قرار خواهیم داد ...

جالب است كه بدانیم جنگ ‌جهانی دوم با همه ویرانیها و تلفات ، تاثیرات شگرفی در پیشرفت دانش بشری و از جمله مهندسی صنایع داشت ؛ توفق و پیروزی در جنگ نیازمند برخورداری از دانش برتر در قیاس با سایرین بود و همین كشورهای درگیر را به سوی سیر تكنولو‍‌ژیكی سوق می‌داد . در طول جنگ جهانی دوم و با پیشرفتهایی كه در زمینه‌های پژوهش در عملیات ، طرح‌ریزی واحدهای صنعتی ، ارزیابی مشاغل ، حمل‌و‌نقل مواد و برنامه‌ریزی و كنترل تولید حاصل گردید ، فعالیتهای مهندسی شكل بهتری یافت .

همچنین جنگ جهانی سبب بذل توجه افزونتر به طراحی و تحلیل سیستمها با هدف برنامه ریزی و كنترل فرایندها گردید ؛ یكی دیگر از روشهایی كه كاربرد گسترده‌ای یافت برنامه‌ریزی شبكه بود ؛ این روش نیز در طی جنگ جهانی دوم و توسط نیروی دریایی آمریكا شكل گرفت . روشهای برنامه ریزی شبكه مانند روش مسیر بحرانی و روش ارزیابی و بازنگری برای برنامه‌ریزی و كنترل‌پروژه ها به كار گرفته‌شد تا این پروژه‌ها در كوتاهترین زمان و با كمترین هزینه به انجام رسند .

مهندسی ارزش نیز یكی دیگر از دستاوردهای جنگ جهانی دوم بود كه در حقیقت به دنبال كمبود مواد اولیه و اهمیت یافتن آن و در پی تلاشهای لری مایلز شكل گرفت .

در دهه 1950 و با تأسیس انجمن پژوهش در عملیات آمریكا  (ORSA)و انجمن علوم مدیریت (IMS) دامنه تحقیقات تئوری در زمینه مهندسی صنایع افزایش چشمگیری یافت و به طور موثر از علوم ریاضی به عنوان ابزاری برای تجزیه و تحلیل و طراحی سیستمهای صنعتی استفاده گردید . چندین سال بعد و طی دهه های 1960 و 1970 كه با توسعه وسیع كامپیوتر همراه بود ، مهندسی صنایع از طریق گسترش تحقیقات در واحدهای آموزشی و تحقیقاتی ، پایه و اساس ریاضی پیدا كرد ؛ مدلهای ریاضی برای معرفی و بررسی سیستمها تعریف شد و از سوی دیگر سیستمهایی نظیر طراحی به كمك كامپیوتر (CAD) و ساخت به كمك كامپیوتر (CAM) ، سیستمهای ساخت انعطاف‌پذیر (FMS)  ، سیستمهای ساخت یكپارچه كامپیوتری (CIM) و روبوتها ، پا به عرصه مهندسی صنایع نهادند .

در گام آتی تشریح این روند تكاملی را ادامه خواهیم داد ...

جنگ جهانی دوم آغازی برای تسریع روند تكاملی حوزه دانش شد و به‌طبع آن مهندسی صنایع نیز از این قاعده مستثنی نبود . پس از جنگ‌ جهانی و در طول دهه پنجاه عنایت به مباحثی نظیر قابلیت اطمینان (Reliability) ، كنترل عددی (Numerical Control) و شبیه‌سازی (Simulation) باب گردید .

از آغازین سالهای دهه شصت و در سالهای پس از آن كه عصر فضا نام گرفته بود ، تئوری تصمیم‌گیری   (Decision Theory) ، سیستمهای اطلاعاتی (Information Systems) ،‌ تئوری بهینه‌سازی (Optimization Theory) ، مشاركت زمان (Time Sharing)‌ ،‌ برنامه‌ریزی احتیاجات مواد (MRP) ، مدیریت منابع (Resource Management) و پردازش از راه دور (Teleprocessing) از جمله حوزه‌هایی بودند كه به گستره علوم و دانش مهندسی صنایع پیوستند .

با نزدیك شدن به سالهای پایانی هزاره ، تكنولوژیهای نوین پا به عرصه ظهور نهادند و روشهای تولید ژاپنی (Japanese Production Techniques) ، سیستمهای تولید انعطاف‌پذیر (Flexible Manufacturing Systems) ، هوش مصنوعی (Artificial Intelligence) ،  شبكه‌های كامپیوتری (Computer Network) ، پردازش اطلاعات توزیعی (Distributed Data Processing) ، تولید به كمك كامپیوتر(Computer Integrated Manufacturing) ،  برنامه‌نویسی به كمك صدا (Voice Programming) ،  بازرسی خودكار (Automated inspection) ، كنترل سلسله مراتبی (Hierarchial Control) و اتوماسیون اداری (Office Automation) از جمله ابزارها و تكنیكهای نوپای حوزه مهندسی صنایع گردیدند .

و اما سالهای اخیر نیز ، سالهای نظریاتی چون

طراحی جامع سیستم ، سیتمهای اجتماعی (Total Systems Design , Social Sys) ،  

نظریه كنترل سیتمهای بزرگ        (Large Scale Systems Control Theory)

سیبرنتیك نظریه رفتاری  (Behavioral Theory)